1. Lokale heffingen

Algemeen

In de paragraaf lokale heffingen vindt de verantwoording plaats van de realisatie van het beleid en de financiën van de lokale heffingen 2025. In het overzicht algemene dekkingsmiddelen en op de programma’s vindt u een nadere toelichting op de financiële afwijkingen van de lokale heffingen. In deze paragraaf wordt behandeld:

  • De kostendekkendheid van de heffingen;

  • Realisatie inkomsten lokale heffingen;

  • Beleidsrealisatie lokale heffingen.

Kostendekkendheid van de heffingen

In onderstaande tabellen wordt inzichtelijk gemaakt welk percentage kostendekkendheid in de bijgestelde begroting was geraamd en in de rekening is gerealiseerd.

Tabel kostendekkendheid product afvalverwijdering

Bedrag in €

Primitieve begroting 2025

Bijgestelde begroting 2025

Rekening
2025

Lasten

12.111.000

11.951.000

11.875.000

Btw

1.356.000

1.355.000

1.467.000

Overhead

2.513.000

2.513.000

2.372.000

Totaal lasten

15.980.000

15.819.000

15.714.000

Baten - afvalstoffenheffing/reinigingsrechten

-15.325.000

-15.235.000

-15.169.000

Baten - overige inkomsten

-80.000

-80.000

-91.000

Saldo

-15.405.000

-15.315.000

-15.260.000

Onttrekking voorziening afvalstoffenheffing

-575.000

-506.000

-455.000

Kostendekkendheid

-

-

-

Kostendekkendheid

100%

100%

100%

In de berekening van het tarief afvalstoffenheffing hielden we rekening met € 1,4 miljoen extra dekking door btw die we aan inwoners doorrekenen. De doorgerekende overhead betrof 50% van de loonkosten van het product afvalbeheer. Per jaareinde 2024 was € 2.759.755 beschikbaar in de voorziening afvalstoffenheffing. Geraamd was dat in 2025 € 575.000 hiervan zou worden onttrokken voor het tarief afvalstoffenheffing 2025. Als gevolg van het resultaat op het product afvalbeheer is in 2025 € 454.906 aan de voorziening afvalstoffenheffing onttrokken. Het saldo van de voorziening bedraagt ultimo 2025 € 2.304.949. De ruimte wordt in de voorziening aangehouden om mogelijke tegenvallers binnen de afvalverwerking op te kunnen vangen en wordt rekening gehouden met hogere lasten in relatie tot nieuwe plannen zoals de milieustraat en omgekeerd inzamelen. Het tarief van de afvalstoffenheffing 2025 is volledig kostendekkend.

Tabel kostendekkendheid product riolering

Bedrag in €

Primitieve begroting 2025

Bijgestelde begroting 2025

Rekening
2025

Lasten

9.195.000

8.888.000

8.677.000

Btw

1.000.000

1.000.000

1.047.000

Overhead

1.478.000

1.478.000

1.460.000

Totaal lasten

11.673.000

11.366.000

11.184.000

Baten

-10.793.000

-10.793.000

-10.796.000

Saldo

-10.793.000

-10.793.000

-10.796.000

Onttrekking voorziening gemeentelijke watertaken

-880.000

-574.000

-387.000

Kostendekkendheid

-

-

-

Kostendekkendheid

100%

100%

100%

In de berekening van het tarief rioolheffing hielden we rekening met € 1,0 miljoen extra dekking door btw die we aan inwoners doorrekenen. In de realisatie is deze nagenoeg gelijk. De doorgerekende overhead betrof 50% van de loonkosten van het product riolering. In 2025 was € 1.615.625 beschikbaar in de voorziening gemeentelijke watertaken. Geraamd was dat in 2025 € 880.000 onttrokken zou worden voor het tarief rioolheffing 2025. Als gevolg van het resultaat op het product riolering is dit € 386.877 geworden. Het saldo van de voorziening bedraagt ultimo 2025 €1.228.748.Het tarief van de rioolheffing 2025 is volledig kostendekkend.

Tabel overige producten inzake kostendekkendheid

Bedrag in €

Primitieve begroting 2025

Bijgestelde begroting 2025

Rekening
2025

Leges Omgevingswet/fysiek leefomgeving:

Lasten

3.899.000

3.902.ooo

4.583.000

Baten

-3.899.000

-3.899.000

-6.606.000

Saldo

nihil

3.000

-2.023.000

Kostendekkendheid

100%

100%

144%

Leges Lijkbezorgingsrechten:

Lasten

1.045.596

1.096.453

1.054.541

Baten

-1.045.596

-1.045.596

-915.795

Saldo

nihil

50.857

138.746

Kostendekkendheid

100%

95%

87%

Marktgelden:

Lasten

302.000

288.000

204.000

Baten

-144.000

-137.000

-105.000

Saldo

158.000

151.000

99.000

Kostendekkendheid

48%

48%

51%

Leges voor de Omgevingswet

In 2024 heeft de invoering van de Omgevingswet belangrijke stappen gezet richting een efficiënter en integraal vergunningenproces. De wet, die vanaf 1 januari 2024 van kracht is, beoogt een vereenvoudiging van de procedures en een integrale benadering van de fysieke leefomgeving. De leges zijn de vergoedingen voor het in behandeling nemen van een aanvraag voor een vergunning voor de bouw van een woning, een bedrijfspand, het kappen van een boom, het slopen van een pand, het mogen afwijken van een bestemmingsplan etc. De standaard behandeltermijn voor vergunningaanvragen is door het ingaan van de Omgevingswet 8 weken. We mogen op totaalniveau van de legesverordening geen ‘winst’ maken. De kosten (inclusief de werkelijke overheadkosten) moeten worden gedekt uit de heffing. De legesopbrengsten voor 2025 vallen veel hoger uit dan begroot. Een belangrijke oorzaak is de financiële oplegging van de bouwvergunning voor nieuwbouwwoningen op de kop van de Wagenweg (Wherezien). Dit leidt tot een incidenteel positief effect in 2025, omdat het aantal aanvragen afhankelijk is van externe factoren. De totale totale kostendekkendheid voor de leges omgevingswet bedraagt 144%.

Begraafplaats/lijkbezorgingsrechten

Lijkbezorgingsrechten worden onder meer geheven voor het gebruik van de aula, het begraven van stoffelijke overschotten en het bijzetten van asbussen in de urnenmuur. Purmerend streeft hierbij naar kostendekkende tarieven, waarin rekening is gehouden met de kosten van het onderhoud van de gemeentelijke begraafplaatsen. Met ingang van 2024 zijn de verordeningen voor lijkbezorgingsrechten (Purmerend) en begraafrechten (voormalig Beemster) geharmoniseerd. De gebruikte basis voor de nieuwe verordening is de tarieventabel van de gemeente Purmerend. Voor de afkoop van begraafrechten en grafonderhoud is een voorziening waaruit elk jaar een evenredig deel vrijvalt van de afgekochte termijnen uit de inkomsten van grafrechten en waarbij de afgekochte begraafrechten, grafhuur en grafonderhoud een toevoeging aan de voorziening vormen. De kostendekkendheid van begraafrechten is op rekeningbasis maar 87%.

Marktgelden

Marktgelden worden geheven op zowel reguliere weekmarkten als incidentele marktdagen en bestaan uit tarieven voor het plaatsen van marktkramen en het parkeren bij markten. De marktgelden zijn niet kostendekkend voor Purmerend. Er is in 2025 gezocht naar een nieuwe marktmeester. De marktmeester houdt het toezicht op de Purmerendse warenmarkten. De marktmeester houdt toezicht op de regels van de Marktverordening, het marktreglement en geeft ook opdracht om voertuigen weg te slepen.

Realisatie inkomsten

Tabel baten met betrekking tot de lokale heffingen (bedragen x € 1.000)

Bedrag in €

Primitieve
begroting
2025

Bijgestelde begroting 2025

Rekening
2025

Onroerende zaakbelasting (OZB):

-Gebruikers (alleen bedrijven)

3.069

3.069

2.902

-Eigenaren

18.051

18.051

18.054

Belasting op roerende woon- en bedrijfsruimten (RWB)

27

27

25

Afvalstoffenheffing + reinigingsrechten

15.674

15.315

15.260

Leges omgevingsvergunningen

3.581

3.899

6.607

Rioolheffing

10.724

10.793

10.796

Marktgelden

121

137

105

Lijkbezorgingsrechten en begraafrechten

1.014

1.046

669

Parkeerbelastingen

3.636

4.354

5.033

Precariobelasting

310

310

490

Hondenbelasting

495

495

523

Toeristenbelasting

103

153

191

BedrijvenInvesteringsZones (BIZ)

237

237

218

Overige leges (o.a. burgerlijke stand, GBA, woonzaken, APV)

1.064

2.657

1.886

Totaal lokale heffingen

58.106

60.543

62.759

De heffing en inning hebben plaatsgevonden overeenkomstig het vastgestelde beleid.

Beleidsrealisatie van lokale heffingen

Parkeerbelastingen

In april 2025 is de invoering van betaald parkeren in de gebieden Bloemenbuurt en Waterlandkwartier succesvol verlopen door de afgifte van nieuwe vergunningen en door conform planning 18 nieuwe parkeerautomaten te plaatsen en operationeel te maken. In totaliteit zijn in 2025 5.323 parkeervergunningen verstrekt (8.055 inclusief bezoekersvergunningen) t.o.v. 3.558 parkeervergunningen in 2024 (5.043 inclusief bezoekersvergunningen). In het vierde kwartaal is ook de vervanging van de 48 andere parkeerautomaten uitgevoerd. Deze automaten zijn uitgerust met kentekeninvoer, draaien op zonne-energie, accepteren pin- en contactloze betalingen en worden digitaal beheerd en gemonitord.

In de Bloemenbuurt is het hoge tarief van € 3,15 per uur doorgevoerd en in het Waterlandkwartier het lage tarief van € 1,50. De opbrengst parkeerbelastingen bedroeg in 2025 € 5 miljoen ten opzichte van € 3,9 miljoen in 2024. Het plussaldo is gestort in de reserve parkeren waarin wordt gespaard voor de kosten van aanleg van nieuwe parkeergarages.

Sinds 8 mei 2025 is de scanauto actief. Deze heeft in het begin vanwege testen en inwerken enkel in de Bloemenbuurt en het Waterlandkwartier gedraaid. De scanauto rijdt vanaf 16 december 2025 alle gereguleerde gebieden. 

In 2025 zijn er 12.466 naheffingsaanslagen opgelegd (in 2024 waren dit er 8.733), omdat op het moment van de controle er geen of onvoldoende parkeergeld betaald was. De stijging is het gevolg van de scanauto. Er zijn 3.569 bezwaarschriften ingediend (in 2024 waren dit er 1.994). In 73% van de gevallen is het bezwaar gegrond verklaard (2024: 68%). Veel bezwaren worden gegrond verklaard omdat in de parkeerapp via mobiele telefoon wel is betaald, maar de niet het juiste kenteken heeft ingevuld. Het aantal gegronde bezwaren als gevolg van foutief ingevoerd kenteken is niet te voorkomen, dit ligt volledig bij parkeerder. Jurisprudentie geeft aan dat een foutief kenteken invoeren geen reden is voor een naheffingsaanslag.

Andere redenen voor gegrondverklaringen zijn lease/verhuurmaatschappijen, incorrecte scans, geldige vergunningen.

Precariobelasting

Onder precariobelasting vallen diverse precario soorten. Precario voor gebruik gemeentegrond in verband met het hebben van een zomer- en/of winterterras op de Koemarkt. Precario voor het hebben van voorwerpen op openbare gemeentegrond (tarief is afhankelijk van de locatie). Het gaat hierbij om de vierkante meters die in gebruik worden genomen door het plaatsen van borden, vlaggenmasten, reclamemateriaal, steigers, hekken en terrassen. Precario voor het hebben van voorwerpen op openbare gemeentegrond bij commerciële evenementen. Voor 2025 zijn de geïnde gelden 58% hoger dan de begroting 2025.

Toeristenbelasting

Bij de toeristenbelasting is de hoogte van de verschuldigde toeristenbelasting altijd pas bekend na afloop van het kalenderjaar. De heffing vindt plaats in het eerste kwartaal van het volgende jaar. In de kolom bijgestelde begroting 2025 staat de verwachte opbrengst voor 2025. Hier is rekening gehouden dat de opbrengsten zijn achtergebleven door de ontwikkelingen bij BurgGolf Golfresort de Purmer (opvang vluchtelingen Oekraïne) en Van der Valk Hotel Purmerend (opvang statushouders). In 2025 was rekening gehouden met een verwachte opbrengt van € 153.000. Uiteindelijke is hier € 191.000 op geïnd. De reden dat de inkomsten uit de toeristenbelasting de afgelopen jaren is gestegen komt doordat er intern een betere controle plaats vindt sinds 2022. In februari 2026 is er voor de toeristenbelasting 2025 ook een bureau ingehuurd om de belastingplichtigen te ondersteunen en informeren met het invullen van de aangiftes. Dit heeft geleid tot een snellere reactie en meer nachtregisters die zijn overlegd.

Hondenbelasting

In mei 2025 is de jaarlijkse huis-aan-huis controle uitgevoerd voor de hondenbelasting. Hierbij zijn dit keer alle adressen in Purmerend gecontroleerd. Uitgezonderd van de controle zijn de adressen in het buitengebied (buiten de bebouwde kom). Deze adressen zijn vrijgesteld voor de hondenbelasting.Normaal wordt jaarlijks één derde van de gemeente gecontroleerd. Dit heeft 259 nieuwe aanmeldingen voor de hondenbelasting opgeleverd. Hierdoor is het geïnde bedrag voor de hondenbelasting groter dan het begrote bedrag.

Bedrijveninvesteringszones (BIZ)

De overeenkomst voor de Bedrijven Investeringszone Koemarkt (BIZ Koemarkt) en Bedrijven Investeringszone Binnenstad  (BIZ Binnenstad) lopen tot en met 2027. Voor de BIZ Binnenstad en Koemarkt zijn subsidievoorschotten verstrekt voor respectievelijk € 115.000 en € 82.000 (na aftrek van perceptiekosten) in 2025.

Overige leges

Voor reisdocumenten, rijbewijs en akten burgerlijke stand bepaalt het Rijk het maximaal te heffen bedrag. De overige leges worden verhoogd met het consumentenprijsindexcijfer van het CBS. Afwijken van dit percentage is mogelijk, wanneer de kostenontwikkeling voor de afzonderlijke activiteiten dit noodzakelijk maakt.

Bezwaarschriften tegen de hoogte WOZ-waarden

In 2025 zijn 1.899 bezwaarschriften ingediend naar aanleiding van de jaarlijkse herwaardering van de woningen en niet woningen. In 24% van de gevallen heeft dit geleid tot een waardeverlaging. Van het totaal van 1.899 ingediende bezwaarschriften zijn 1.167 bezwaarschriften ingediend door de 'no cure no pay'bureaus (NCNP). Dit is 61,5% van het totaal. In 2024 waren er 2.404 bezwaarschriften ingediend, waarvan 1.397 door NCNP (58%). In 26% van de gevallen leidde dit in 2024 tot een verlaging. De oorzaak in het lagere aantal bezwaren in 2025 kan liggen in de beperkte waardestijging ten opzichte van het vorige jaar. In 2023 lag het aantal bezwaren juist uitzonderlijk hoog vanwege de sterke stijging van de WOZ-waarden van woningen en de toename van bureaus die via reclames aanboden op basis van no cure no pay bezwaar te maken. Het hoge aantal bezwaarschriften door NCNP zorgt voor een overschrijding op het budget voor proceskosten.

Tabel kwijtscheldingen

Omschrijving

Afvalstoffenheffing

Aantal

Verleend

Automatische kwijtschelding 2024

1.540

506.389

Automatische kwijtschelding 2025

1.505

508.985

Kwijtschelding op verzoek 2024

592

180.584

Kwijtschelding op verzoek 2025

536

166.819

Totaal 2024

2.132

686.973

Totaal 2025

2.041

675.804

Oninbare posten

Jaarlijks vindt er een onderzoek plaats op alle openstaande vordering van het jaar. De mate van verhaalbaarheid is onderzocht. De redenen dat opgelegde aanslagen oninbaar worden verklaard zijn bijvoorbeeld dat burgers verhuizen zonder een nieuwe adres door te geven. Ook maken burgers gebruik van de Wet Schuldsanering Natuurlijke Personen (WSNP). Bij bedrijven gaat het vaak om faillissementen. De controle heeft geleid tot een voorstel om € 117.252 (belastingjaar 2020) af te boeken als oninbaar van nog openstaande belastingbedragen. Het percentage oninbaar bedraagt hierdoor 0,25%.